“खोल पाण्याला खळखळाट नसतो.”
ही मराठी म्हण केवळ शब्द नाही, तर काही व्यक्तिमत्त्वांची ओळख असते. ज्यांच्याकडे सामर्थ्य असते, ज्यांच्याकडे दूरदृष्टी असते आणि ज्यांच्या विचारांमध्ये भविष्य घडवण्याची ताकद असते, त्यांना स्वतःचा गाजावाजा करण्याची गरज भासत नाही. ते शांत असतात, पण त्यांचे निर्णय बोलत असतात. ते पडद्यामागे असतात, पण त्यांच्या नियोजनावर संपूर्ण चित्र उभे राहत असते.
भोसले परिवाराच्या नेतृत्वाकडे पाहिले, तर जनतेसमोर मा. चेअरमन डॉ. सुरेशबाबा यांचे मार्गदर्शक नेतृत्व आणि आमदार डॉ. अतुलबाबा यांचे जनतेशी जोडलेले नेतृत्व ठळकपणे दिसते. मात्र या नेतृत्वाला संघटनात्मक बळ देणारा, प्रत्येक राजकीय घडामोडीचा बारकाईने अभ्यास करणारा, कार्यकर्त्यांना एकसंध ठेवणारा आणि परिस्थितीचे अचूक गणित मांडणारा एक शांत चेहरा कायम पडद्यामागे कार्यरत असतो. ते नाव म्हणजे मा. विनायक भोसले बाबा.
राजकारणात काही लोक सभा जिंकतात, काही लोक मने जिंकतात; पण काही लोक संपूर्ण परिस्थितीच आपल्या नियोजनाने बदलून टाकतात. विनायक बाबा हे त्याच प्रवृत्तीचे नेतृत्व आहे. त्यांना व्यासपीठावर उभे राहून टाळ्या मिळवण्यात रस नाही; त्यांना त्या टाळ्या नेतृत्वासाठी आणि कार्यकर्त्यांसाठी घुमताना पाहण्यात समाधान वाटते.
“मोठे वृक्ष कधीच आवाज करत नाहीत; पण त्यांची सावली हजारो लोकांना आधार देत असते.”
या म्हणीचा अर्थ समजून घेतला, तर विनायक बाबांची कार्यशैली सहज समजते. कारण ते स्वतः पुढे न येता इतरांना पुढे आणणारे नेतृत्व आहे. स्वतःचा चेहरा मोठा करण्यापेक्षा संघटना मोठी करण्यावर विश्वास ठेवणारे नेतृत्व आहे. स्वतःची प्रसिद्धी करण्यापेक्षा जनतेचा विश्वास जपण्याला महत्त्व देणारे नेतृत्व आहे.
आमदार डॉ. अतुलबाबा आणि विनायक बाबा यांचे नाते हे केवळ रक्ताचे नाते नाही; तर विश्वास, निष्ठा आणि एकाच ध्येयासाठी झटणाऱ्या दोन व्यक्तिमत्त्वांचे नाते आहे. एक जण जनतेच्या आशा-अपेक्षांचे प्रतिनिधित्व करत असतो, तर दुसरा त्या नेतृत्वामागे उभा राहून प्रत्येक लढाईसाठी भक्कम तयारी करत असतो. एक जण रणांगणात नेतृत्व करत असतो, तर दुसरा विजयासाठी आवश्यक असलेली प्रत्येक बाजू मजबूत करत असतो.
राजकारणात अनेकांना फक्त व्यासपीठ दिसते; पण व्यासपीठ उभे करण्यासाठी घाम गाळणारे हात दिसत नाहीत. अनेकांना फक्त विजय दिसतो; पण त्या विजयामागे असंख्य दिवसांचे नियोजन, शेकडो बैठका, हजारो कार्यकर्त्यांशी संवाद आणि परिस्थितीचा घेतलेला अचूक वेध दिसत नाही. विनायक बाबा हे अशाच पडद्यामागे राहून काम करणाऱ्या नेतृत्वाचे प्रतिनिधित्व करतात.
“ज्याच्या मनात ध्येय असते, त्यालाच दिशा सापडते; आणि ज्याच्याकडे दिशा असते, त्याच्याकडेच भविष्य चालत येते.”
ही ओळ त्यांच्या कार्यशैलीचे अचूक वर्णन करते. कारण राजकारणातील प्रत्येक वळणावर त्यांनी भावनेपेक्षा नियोजनाला, गोंधळापेक्षा अभ्यासाला आणि स्वार्थापेक्षा जनहिताला प्राधान्य दिले आहे.
आज कार्यकर्त्यांच्या मनात त्यांच्याबद्दल असलेला आदर हा पदामुळे निर्माण झालेला नाही; तर संकटात पाठीशी उभे राहणाऱ्या स्वभावामुळे निर्माण झालेला आहे. जनतेच्या मनात असलेला विश्वास हा भाषणांमुळे निर्माण झालेला नाही; तर सातत्याने केलेल्या कामामुळे निर्माण झालेला आहे. आणि नेतृत्वामध्ये असलेले त्यांचे स्थान हे कोणत्याही पदामुळे नाही; तर त्यांच्या दूरदृष्टी, निष्ठा आणि अचूक नियोजनामुळे निर्माण झालेले आहे.
म्हणूनच भोसले परिवाराच्या नेतृत्वाचा उल्लेख झाला की अनेक कार्यकर्त्यांच्या ओठांवर आपोआप एक वाक्य येते—
“स्टेजवर नेतृत्व दिसतं… पण नेतृत्वाला विजयाकडे नेणारी दिशा पडद्यामागून ठरवली जात असते.”
आणि त्या दिशेला विचार देणारे, त्या नियोजनाला आकार देणारे, त्या विश्वासाला बळ देणारे आणि प्रत्येक यशाच्या पायाभरणीत शांतपणे उभे असणारे नाव म्हणजे..
*मा. विनायक भोसले बाबा पडद्यामागचा सूत्रधार, नेतृत्वाचा आधार आणि प्रत्येक विजयाचा शिल्पकार!*
